Protestantse Kerk in Nederland
De Protestantse Kerk in Nederland is de hereniging van de Lutherse, Gereformeerde en Hervormde Kerk in Nederland. Een belangrijke stap bij de hereniging was dat er een nieuwe kerkorde moest komen, waarin staat wat voor een kerk we met elkaar willen zijn. Daarbij gaat het om hoofdlijnen (bijvoorbeeld: wat zien we als onze gemeenschappelijke belijdenisgeschriften), maar ook om details (bijvoorbeeld: uit hoeveel leden moet een kerkenraad minimaal bestaan). Op 12 december 2003 namen de drie kerken definitief het besluit om per 1 mei 2004 over te gaan tot de vorming van de Protestantse Kerk in Nederland. Binnen Den Ham is ook de Gereformeerde Kerk aan de Ommerweg tot de PKN toegetreden.
De PKN is georganiseerd volgens een zogenaamd presbyteriaal-synodaal kerkmodel. Dit houdt in dat de leiders van de landelijke kerk worden gekozen uit de leiders van de plaatselijke gemeenten. Vanuit de kerkenraden binnen één regio worden mensen afgevaardigd naar de regionale kerkvergadering; de classis of classicale vergadering. Vanuit de classis worden weer mensen gekozen om naar de synode te gaan. Vandaar dus de naam presbyteriaal-synodaal; van onderaf naar boven. In de synode, de landelijk georganiseerde vergadering, bespreken de afgevaardigden zaken die alle gemeenten in het land aangaan.
Synode PKN / de visie van de kerk: “de hartslag van het leven”
De VISIE van de kerk: “de hartslag van het leven”
In de novembervergadering van de synode is een nieuwe visienota besproken en aanvaard na bijna een hele dag discussie. Dat gebeurt eens per 5 jaar en die nota is de basis voor de beleidsnota die er op volgt.
Veel kerkenraden kampen met een vermindering van het aantal kerkleden en van inkomsten. Is de kerk nog wel van deze tijd? Moeten we de oude tradities handhaven of is er verandering nodig? Wat moet de kerk doen, waar staat de kerk voor, waarop moet de kerk zich in deze tijd richten? In de discussie kwamen de verschillende stromingen binnen de kerk tot uiting. Vooral het spanningsveld tussen “houden wat we hebben” en experimenteren met nieuwe vormen kwam duidelijk naar voren. Dat er meer is dan zorg wordt duidelijk met de vier thema’s:
1. Over de inhoud van het geloof: de nota is geen geloofsbelijdenis, vraagt zelfs om wat afstand te nemen van waarheidsclaims. Het geloof is iets wat je krijgt, niet iets wat je opdringt.
2. Over de vorm: We moeten zuinig zijn op wat we aan oude beproefde vormen hebben, maar daar niet krampachtig mee omgaan. De Geest schept ook ruimte voor geloof op onverwachte plaatsen en tijden. Ruimte voor nieuwe vormen van gemeente zijn en van liturgie.
3. Over de samenleving: De kerk is er niet alleen voor zichzelf maar ook voor de samenleving, misschien wel juist voor die samenleving, getuigend en als “broeders hoeder”. De kerk heeft een taak in diaconaat (hulp, barmhartigheid) en politiek (profetisch opkomen voor ethiek en rechtvaardigheid).
4. Over andere kerken: De PKN is niet de enige kerk, die kerk is deel van de KERK, wereldwijd en in Nederland. Daarom zijn oecumenische relaties van belang, als opdracht en om er van te leren.
Mensen vragen mij regelmatig of het zinnig werk is daar op de Synode, die toch iedere keer maar weer 2 ½ dag duurt, tweemaal per jaar.
Mijn antwoord is een volmondig ja, al moet je er wel tegen kunnen, en dan bedoel ik het vergaderen.
Net als in een kerkenraad moeten er gewoon ook veel zaken geregeld worden, en dat doen we in de kerk doorgaans grondig, soms denk ik wel een te grondig, te regelgeverig..
Regels werken doorgaans ook verstarrend en op zeker moment tegen jezelf, maar goed, ik begrijp best dat er geregeld dient te worden, maar met 150 synodeleden?
Een discussie over bovengenoemde nota werkt dan weer louterend, is een verademing en ik ervaar ze als moedgevend, opbeurend. Het is net of je even mag denken buiten de zo vastgeroeste kaders en dat geeft weer een hoopgevende horizon.
Van vrijzinnig tot orthodox, iedereen doet van harte mee en krijgt binnen haar eigen beleving de ruimte, als het op stemmen aan komt zijn er twee tegenstemmers op pakweg 150 synodeleden, ik blijf het een “Godswonder” noemen.
Ik hoop dat deze nota in de gemeenten volop gebruikt wordt om ook onze plaatselijke visie te ijken en elkaar aan het woord te laten, te luisteren en elkaar te bemoedigen.
De nota is in te zien op www.pkn.nl / www.pkn.nl/5/site/uploadedDocs/AZ%2011-26%20Visienota2.pdf
Synode PKN
Predikanten en hun studie.
Het wijzigen van de kerkorde vereist een dubbele behandeling in de synode, eerst een voornemen tot een besluit, dan een ronde door de kerkenraden en classisvergaderingen, de zogenaamde consideraties, en dan komt het voor de eindronde in de synode terug. En als het dan over iets gaat dat met “arbeidsvoorwaarden” te maken heeft komt er nog van alles bij.
En dat was aan de orde bij het studieverlof van predikanten, dat wordt vervangen door een regeling van “permanente educatie”. In de periode tussen de eerste lezing en de tweede lezing werd de regeling alvast ingevoerd. Dat pakte slecht uit, veel predikanten kwamen tegen de regeling in het geweer, soms zelfs met oneigenlijke argumenten zoals “waar blijft ons ‘sabbatverlof’?”. Na veel discussie werd de wijziging in de kerkorde toch aangenomen, maar pas nadat toegezegd was dat de uitvoeringsregelingen worden aangepast en t.z.t. geëvalueerd. De nieuwe regeling is minder vrijblijvend dat de oude die voorzag elke 5 jaar in een periode van 3 maanden studieverlof. Nu bestaat het programma uit verplichte modules en vrij keuze modules en is voorzien in een puntensysteem, een beetje vergelijkbaar met de studiemodules aan de universiteit. Het is even wennen, maar na wat aanloopproblemen rond het aanbod en rond planning zal het doel vast wel bereikt worden: een breed aanbod dat voorziet in de behoefte van kerk en predikant en dat de kwaliteit en de arbeidsvreugde van het predikantswerk zal verhogen.
Procedureel verdiende de gang van zaken niet de schoonheidsprijs, mijns inziens terecht is er door de classis Ommen ook bezwaar aangetekend en door de Commissie van Bezwaren gehonoreerd. Een inmiddels als legitiem recht eens in de vijf jaar even afstand te nemen van de dagelijkse werkzaamheden als predikant kun je niet zomaar aan de kant vegen en strak gaan organiseren.
Het is terecht dat de synode zich hiertegen heeft uitgesproken en er nog voldoende ruimte is gevraagd te sleutelen aan de modules om t.z.t. hiermee terug te komen in de Synode.
Omdat veel predikanten wel blij zijn met de Permanente Educatie (PE), werd de nota wel aangenomen, maar dus onder voorwaarden.
Cor Boom, synodelid classis Ommen.
"Tot jezelf komen!"
"Tot jezelf komen!"
Komt tot Mij, allen, die vermoeid en belast zijt". Mattheüs 11:28
Wat ben ik aan vakantie toe! Dat kun je in deze tijd van het jaar nogal eens horen. We zijn moe! En vinden we dan...
dan is de vakantietijd een periode, waarin de mogelijkheid ligt om tot rust te komen, om tot jezelf te komen. Toch is dat voor velen heel moeilijk. 'k Las een verhaal van een Joodse rabbi. Henoch is zijn naam.
Er was iemand, zo vertelt hij, die het 's morgens bij het opstaan erg moeilijk vond om zijn kleren voor die dag bij elkaar te zoeken. Als hij 's avonds wilde gaan slapen, moest hij er al aan denken, hoeveel moeite het de volgende morgen weer zou gaan kosten en dikwijls hield hem dat uit de slaap. Maar... op een dag vond hij er iets op: hij nam een stuk papier en een pen en schreef die avond precies op, waar hij elk kledingstuk neerlegde.
En de volgende morgen haalde hij dat papier voor de dag en ging het lijstje met kledingstukken na, totdat hij alles had. Maar er bleef een heel grote vraag voor hem over. Waar ben ik zelf? Ja, want hij zelf stond niet op het lijstje. En hij zocht en zocht, maar - zo vertelt die rabbi Henoch - hij kon zichzelf niet vinden. En... vertelt de rabbi er dan bij: zo gaat het met ons ook vaak! Ja, in de drukte van de dagen worden we vaak meer geleefd dan dat we leven. En dan zeggen we: maar in de vakantie is dat anders.
Dan wordt de dagelijkse gang - soms ook sleur - doorbroken. Dan kun je tot rust komen, tot jezelf komen. Wat is dat dan? Hoe gebeurt dat dan?
Je komt tot jezelf, als je werkelijk ontdekt, wat de zin van het leven is en hoe ons leven tot zijn doel komt. Dat doet je dan ook tot het ware, het echte leven, komen. Nou, 't kan best zijn, dat je daar in de vakantie, wanneer je meer tijd hebt, ook meer aan toe kunt komen, laten we elkaar maar zo'n vakantietijd toewensen. Dan kom je tot echte recreatie, dat betekent: herschepping. Trouwens: die ware herschepping brengt uiteindelijk je vakantie je niet. Velen komen terug en vallen zo weer in het oude patroon, een rusteloos leven, waarin zij zichzelf kwijt zijn, voortgejaagd en afgemat verder zolang het gaat. Recreatie, herschepping, die ontdekt een mensenkind slechts op 1 plaats: bij Jezus! Bij Hem moet je uitkomen. Want bij Jezus leer je de genade, de verzoening, kennen. Je ontdekt, dat het leven buiten Hem geen leven is. Jezus geeft je leven een nieuwe zin en inhoud, door Hem wordt het een leven met God, de Vader, als verzoend kind van Hem. Dan ga je zien Wie God, de Here, is en ook wie je zelf bent. En de Here leert je wat van wezenlijke betekenis is in je leven en ook wat dat niet is. Zo word je behoed voor veel verkeerde en zinloze dingen en gericht op wat het werkelijke doel van ons lezen is en wat het leven zin geeft, dat is: er zijn tot eer van de Here en tot heil van de naaste in een leven vol van de liefdedienst aan Hem en aan elkaar. Die recreatie bidden we in Jezus' Naam - de enige Naam onder de hemel gegeven tot zaligheid - elkaar toe.
Kerkorde van de Protestantse Kerk in Nederland
De hieronder weergegeven tekst is die van april 2009 en kan inmiddels zijn aangepast. Voor de meest recente versie verwijzen wij u naar de pagina van de PKN.
Op 1 mei 2004 verenigden de Nederlandse Hervormde Kerk, de Gereformeerde Kerken in Nederland en de Evangelisch-Lutherse Kerk in het Koninkrijk der Nederlanden zich tot de Protestantse Kerk in Nederland. Op die datum trad ook de nieuwe kerkorde van de verenigde kerk in werking.
In artikel I van de kerkorde maakt de Protestantse Kerk in Nederland zich bekend als een belijdende kerk.
De kerkorde beschrijft in totaal negentien artikelen de roeping van kerk en gemeente, het leven van gemeente en kerk, en de orde van de kerk. Bij deze kerkorde – zeg maar de ‘grondwet’ van de Protestantse Kerk in Nederland - horen nadere uitwerkingen, de Ordinanties, overgangsbepalingen en de Generale regelingen.
